سکته قلبی در کودکان ممکن است به دلایلی مانند بیماری های مادرزادی قلب، اختلالات متابولیکی یا عفونت های شدید ایجاد شود. بنابراین علائمی مانند درد قفسه سینه، تنگی نفس یا خستگی شدید می توانند نوعی هشدار جدی باشند. شناخت به موقع این علائم و مراجعه سریع به بهترین دکتر فوق تخصص قلب کودکان می تواند نقش مهمی در پیشگیری و درمان داشته باشد.
آیا کودکان ممکن است سکته قلبی کنند؟
سکته قلبی در کودکان یکی از عارضههای خطرناک و ناخوشایندی است که ممکن است سلامت قلب کودک را به شدت تهدید کند. برخلاف تصور رایج، این اتفاق تنها مختص بزرگسالان نیست و برخی کودکان نیز ممکن است به دلایل خاصی دچار آن شوند.
این نوع بیماری قلبی در کودکان زمانی رخ می دهد که قلب نتواند به میزان کافی خون و اکسیژن دریافت کند. عضله قلب برای ادامه عملکرد خود به اکسیژن وابسته است و هرگونه اختلال در خون رسانی، می تواند زمینه ساز آسیب جدی به قلب شود.
انسداد در شریان های کرونری، عامل اصلی سکته قلبی در کودکان به شمار میرود. وجود لخته خون یا تجمع چربی، کلسترول و کلسیم در رگ ها از جمله دلایلی هستند که خطر بروز بیماری قلبی در کودکان را افزایش می دهند.
مهمترین علائم سکته قلبی در کودکان چیست؟
در ادامه مطلب، برخی از مهم ترین علائم هشدار دهنده سکته قلبی در کودکان را با شما در میان می گذاریم.
- مشکل در نفس کشیدن: کودک در معرض سکته قلبی ممکن است دچار تنفس سریع، سطحی و دشوار در هنگام نفس عمیق شود.
- درد در قفسه سینه: درد قفسه سینه در کوکان یا تیر کشیدن قلب کودکان می تواند نشانه سکته قلبی در کودکان باشد، هر چند گاهی به دلایل غیر قلبی نیز ایجاد می شود.
- خستگی و عدم توانایی برای فعالیت های بدنی: کودکان مبتلا به مشکلات قلبی توانایی کمتری برای بازی و فعالیت های روزمره دارند و خیلی زود دچار خستگی و کاهش انرژی می شوند، به طوری که حتی فعالیت های ساده برایشان دشوار است.
- غیر طبیعی شدن رنگ پوست: در کودکان مبتلا به بیماری های قلبی، تغییر رنگ پوست و آبی یا بنفش شدن لب ها و نوک انگشتان نشانه ای از مشکلات قلبی است.
- سایر علائم: سکته قلبی در کودکان ممکن است با علائمی مانند تعریق زیاد، اختلال در ریتم قلب، سوفل قلب در کودکان، تهوع، استفراغ و سرگیجه همراه باشد.
«در صورت مشاهده هر یک از علائم ذکرشده، فوراً با یک فوق تخصص قلب کودکان مشورت کنید. .
دلایل و عوامل خطر سکته قلبی در کودکان
دلایل سکته قلبی در کودکان معمولا به دلیل بیماری قلبی در کودکان است که در ادامه به بررسی آن ها می پردازیم:
بیماری های قلبی مادرزادی کودکان
برخی کودکان از همان ابتدای تولد با بیماری مادرزادی قلبی متولد می شوند. این نارسایی ها به دلیل نقص در تشکیل قلب جنین در هفته ششم بارداری ایجاد می شوند. علت اصلی آن می تواند عوامل ژنتیکی، مصرف دارو های خاص در بارداری، سیگار کشیدن مادر یا عوامل محیطی دیگر باشد. اگر این ناهنجاری ها در بدو تولد تشخیص داده و درمان نشوند، ممکن است بعد ها موجب سکته قلبی در کودکان شوند.
بیماری های قلبی اکتسابی کودکان
برخی کودکان با قلب سالم متولد می شوند، اما در طول زمان و تحت تاثیر بیماری ها یا شرایط خاص به مشکلات قلبی دچار می شوند. مهم ترین بیماری های اکتسابی قلب در کودکان عبارتند از:
روماتیسم قلبی کودکان
در اثر تب روماتیسمی درمان نشده، دریچه های قلب دچار التهاب و آسیب می شوند و این مسئله می تواند باعث بروز بیماری قلبی در کودکان شود.
بیماری کاوازاکی
بیماری کاوازاکی نادر اما جدی باعث التهاب رگ ها، به ویژه عروق کرونری می شود و می تواند منجر به آنوریسم و سکته قلبی در کودک گردد.
التهاب عضله قلب (میوکاردیت عفونی)
در پی ابتلا به عفونت ویروسی، عضله قلب ملتهب می شود و مسیر های الکتریکی تپش قلب دچار اختلال می گردند. در این شرایط، احتمال سکته قلبی ناگهانی وجود دارد.
اختلالات ریتم قلب
در برخی کودکان، ضربان قلب ممکن است بیش از حد کند یا بسیار سریع شود. این بی نظمی در ریتم قلب، یک خطر بالقوه برای بروز سکته قلبی است.
روشهای تشخیص سکته قلبی در کودک
برای بررسی سلامت قلب و تشخیص سکته قلبی در کودکان، چند ابزار تشخیصی مهم مورد استفاده قرار می گیرد. نوار قلب کودکان با بررسی فعالیت الکتریکی قلب، به شناسایی مشکلات ریتم قلب کمک می کند و آزمایش خون نیز با ارزیابی آنزیم های قلبی و علائم التهاب، نقش مهمی در تشخیص سکته ایفا میکند.
در موارد پیچیدهتر، MRI قلب برای بررسی دقیق عروق و بافت قلبی انجام می شود. همچنین اکو قلب کودکان با بهره گیری از امواج صوتی، تصویری واضح از ساختار قلب ارائه می دهد و مشکلات مادرزادی یا آسیب های عضله قلب را مشخص می سازد.
درمان سکته قلبی کودکان
برای انتخاب بهترین روش درمان سکته قلبی در کودکان، عواملی مانند شدت بیماری، سن، سابقه پزشکی، شرایط جسمی و واکنش کودک به دارو ها باید بررسی شود، اگر چه این سکته ها نادرند، اما نیازمند درمان فوری و جدی هستند.
درمان اورژانسی اکسیژن، دارو، انتقال سریع به (ICU)
در درمان اورژانسی سکته قلبی در کودکان، اقدامات فوری مانند احیای قلبی-ریوی (CPR)، اکسیژن درمانی و تجویز دارو های حیاتی نقش مهمی دارند. پس از این اقدامات، کودک باید سریعا به بخش مراقبت های ویژه (ICU) منتقل شود تا تحت نظر متخصصان قلب، روند درمان و پایش مداوم وضعیت قلبی ادامه یابد.
درمان دارویی بلندمدت
در درمان دارویی بلند مدت سکته قلبی در کودکان، داروهایی مانند بتا بلاکرها (متوپرولول، آتنولول) و مهار کننده های کانال کلسیم (آملودیپین) برای تنظیم ضربان قلب و کاهش فشار خون تجویز می شوند. این دارو ها با کاهش فشار بر عضله قلب و ایجاد ثبات در عملکرد آن، به بهبود تدریجی وضعیت کودک و کاهش ریسک مشکلات قلبی آینده کمک می کنند.
اقدامات مداخلهای یا جراحی در صورت نیاز
گاهی شدت آسیب قلب در کودکان به حدی است که درمان دارویی پاسخگو نیست و نیاز به جراحی احساس می شود. نوع عمل و زمان انجام آن کاملا به وضعیت قلب کودک و نظر پزشک متخصص بستگی دارد.
توانبخشی قلبی
تغییر سبک زندگی، شامل اصلاح رژیم غذایی، افزایش فعالیت بدنی و مدیریت استرس، بخش مهمی از درمان کودکان مبتلا به مشکلات قلبی است. این اقدامات به بهبود وضعیت قلب و کاهش عوامل خطر کمک می کنند.
آیا میتوان از سکته قلبی در کودکان پیشگیری کرد؟
با رعایت چند نکته مهم می توان خطر این بیماری را کاهش داد. تغذیه سالم، شامل مصرف میوه ها، سبزیجات و ماهی های غنی از امگا 3، به همراه فعالیت ورزشی منظم و حفظ وزن مناسب، از عوامل کلیدی سلامت قلب کودکان هستند. همچنین مدیریت استرس و پیگیری پزشکی منظم به کمک متخصص قلب، نقش حیاتی در تشخیص زود هنگام و پیشگیری از مشکلات قلبی و سکته در کودکان دارد.
چه زمانی باید فورا به پزشک مراجعه کنیم؟
اگر کودک شما هر یک از علائم مانند درد مداوم قفسه سینه، غش ناگهانی، تنگی نفس غیر معمول یا رنگ پریدگی و تعریق بدون علت را دارد، باید فورا به پزشک مراجعه کنید. این علائم می توانند نشانه مشکلات جدی قلبی باشند که نیاز به درمان فوری دارند.
نظر دکتر رضا مسیحی درباره سکته قلبی در کودکان
والدین باید بدانند هر گونه درد قفسه سینه یا بی حالی شدید در کودک، به ویژه اگر با تنگی نفس همراه باشد، نیازمند توجه فوری و مراجعه به متخصص قلب است. این علائم نباید نادیده گرفته شوند زیرا می توانند نشانه سکته قلبی یا مشکلات جدی قلبی باشند. اقدام به موقع می تواند جان کودک را نجات دهد و از عوارض جدی جلوگیری کند.
شما میتوانید برای مشاوره و نوبتدهی با دکتر رضا مسیحی از طریق لینک زیر اقدام کنید.